Belfagor
Następną pozycją w dorobku literackim Kurka jest wydany w 1957 roku zbiór opowiadań pt. Belfagor czyli 11 szufladek,. "Całość pomimo umownej inscenizacji na dziwaczność - wyjaśnił autor - pomimo osadzenia jej w krajobrazie podgórskim - dotyczy najbardziej wyraźnej, bolesnej, dotykalnej twarzy rzeczywistości otaczającej nas zarówno w Szczecinie, Wieliczce czy Białymstoku. Jest to wręcz odważny (na ów czas) kamuflaż treściowy".
142 Tego samego roku powstał jego tom poetycki pt. Strumień goryczy, na który złożyły się wiersze liryczne z lat 1954-1955. Podjął w nich poeta gorzki obrachunek z rzeczywistością, stąd przeniknięte są buntem i goryczą. Do tomu włączył też piękne liryki przepojone uczuciem do matki, żony i córeczki. Po ukazaniu się tego zbioru Stanisław Piętak napisał: "możemy z całą odpowiedzialnością mówić o drugich narodzinach poety, o niewygasłej, potężnej sile lirycznej autora, przypominającej jego najlepsze lata twórcze, lata Śpiewów o Rzeczypospolitej".
Ogłoszona przez Kurka w 1959 roku książka pt. Gwiazda spada otwiera cykl jego współczesnych powieści mo-ralno-psychologicznych, opartych na kanwie obyczajowej. Książkę tę nazwał Jan Bolesław Ożóg: "studium kobiety naszych czasów", porusza ona problem miłości, problem kształtowania się kultury moralności erotycznej w zmieniających się warunkach cywilizacyjnych. Następną książką z tego cyklu jest opublikowany w 1961 roku Pepe kanarek, utwór utrzymany na pograniczu reportażu i powieści fantastycznej, osadzony we współczesnych realiach włoskich. Do tego cyklu należą również powieści: Zabijcie Barabasza, będąca studium winy (1961) i Kantata profesora Wróbla - studium starości (1962). "W ostatniej książce Kurka - stwierdza Wacław Sadkowski - w najpełniejszym chyba stopniu rozwinęła się technika, którą pisarz do tych studiów psycholo-giczno-obyczajowych stosuje: technika polegająca na gromadzeniu króciutkich obrazków prozatorskich, miniatur nieomal, ukazujących poszczególne epizody z życia bo-143 hatera charakteryzujące jego sytuację życiową - skontrastowane z opiniami o nim i o jego życiu ludzi postronnych".
W 1963 roku ogłosił poeta tom pamiętników pt. Mój Kraków. W książce tej - jak wyznał - "na tle autobiografii z lat dziecinnych i młodzieńczych chciałem rozpiąć literacko-artystyczny obraz Krakowa z lat międzywojennych... Chciałem w sposób możliwie dokumentalny ukazać stosunki literackie tego okresu, treści poznawcze modnego wówczas futuryzmu i awangardy, której myśl literacką wspólnie z Peiperem, Przybosiem i Brzękowskim niejako współtworzyłem głównie na łamach
Zbiór wierszy filozoficznych pt Eksplodują ogrody zaprezentował poetę w sześćdziesięciolecie jego urodzin. "Kurek z tomu Eksplodują ogrody - stwierdza Artur Międzyrzecki - jest poetą otwartym i gwałtownym. Pośpieszny oddech jego poezji i agresywna jej tonacja korzystnie wyróżniają książkę spośród nużącego szeregu monotonnych publikacji... - i dodaje: - Jest to w ogóle tom pożegnań i osadzenia się w nowej sytuacji ludzkiej i poetyckiej". W 1965 roku wydał Kurek również powieść pt. Uważaj, żmija, będącą kontynuacją cyklu mo-ralno-psychologicznego, a stanowiącą studium zazdrości. Akcję powieści umieścił pisarz znowu w ukochanych Tatrach, "góry te stanowią tło umowne - zwierzył się - chodzi mi o góry piętrzące się wokół nas, o ściany konfliktów, które każdy musi pokonać prędzej czy później w swym życiu".
W 1966 roku ogłosił Kurek dwa tomy wierszy.
Posągi wiatru, który jest wyborem z jego czterdziestoletniego dorobku poetyckiego, i Rzecz niepodległa, zawierający utwory nowe. "Ostatnie dwa tomy są nie tylko dokumentem poetyckiej ewolucji - pisze Andrzej K. Waśkiewicz - są tworzeniem wartości nowych. Kurek, który przez długi czas funkcjonował jako cząstka poetyki grupowej, stał się poetą, do którego odwołań należy szukać poza sferą wartości stworzonych przez
Jalu Kurek reprezentuje bujny temperament pisarski, uprawiając różne gatunki i formy twórczości; obok wielu tomów poezji, prozy i reportaży dał literaturze polskiej również nowe tłumaczenie Sonetów do Laury Franceska Petrarki, czołowego poety włoskiego Odrodzenia. Przekłada też współczesnych poetów włoskich i hiszpańskich.
Obcując z poezją Jalu Kurka "mamy do czynienia - powtórzmy za Bogusławem Żurakowskim - z konsekwentnym światopoglądem artystycznym, intencjonalnie stawiającym czyn na równi z formą, śpiew na równi z przestrzenią; światopoglądem, który - przeciwstawiając się wszelkim schematom - uchronił się także przed stworzeniem własnego schematu".
